Ανεμόμυλοι Σελί Αμπέλου

Ανεμόμυλοι Σελί Αμπέλου: Το ιστορικό «μυλοτόπι» του Οροπεδίου Λασιθίου

Οι ανεμόμυλοι στο Σελί Αμπέλου αποτελούν ένα από τα σημαντικότερα και πιο εντυπωσιακά συγκροτήματα ανεμόμυλων που διασώζονται στην Κρήτη. Βρίσκονται στη βόρεια είσοδο του Οροπεδίου Λασιθίου και, μέχρι το 1950, αποτελούσαν το μεγαλύτερο μυλοτόπι όχι μόνο της Κρήτης, αλλά ολόκληρης της Ελλάδας.

Ιστορική Διαδρομή

Αν και υπάρχουν αναφορές για την ύπαρξη των μύλων ήδη από την εποχή της Ενετοκρατίας, οι σημερινοί ανεμόμυλοι μεταφέρθηκαν στη θέση Σελί Αμπέλου στα τέλη του 19ου αιώνα, προερχόμενοι από την τοποθεσία «Ζάρωμα» κοντά στους Ποτάμους. Από τους 27 αρχικούς μύλους, σήμερα διασώζονται οι 24.

Αρχιτεκτονικά Χαρακτηριστικά

Οι μύλοι ανήκουν στον ιδιαίτερο τύπο του «Αξετροχάρη» ή «Μονόπαντου». Τα κύρια γνωρίσματά τους είναι:

• Βάση: Διαθέτουν ορθογώνια βάση με έναν ημικυκλικό τοίχο, πάνω στον οποίο είναι στημένος ο μύλος.
• Προσανατολισμός: Είναι όλοι στραμμένοι προς τη βορειοδυτική κατεύθυνση, καθώς έχουν σχεδιαστεί για να εκμεταλλεύονται συγκεκριμένους ανέμους.
• Ομοιότητα: Παρόμοιοι μύλοι αυτού του τύπου συναντώνται εκτός από την Κρήτη και στην Κάρπαθο.

Σημαντικές Πληροφορίες

• Τοποθεσία: 52 χλμ. ανατολικά από τον Άγιο Νικόλαο και 3 χλμ. δυτικά του οικισμού Τζερμιάδο.
• Καθεστώς: Το 1986 το συγκρότημα χαρακτηρίστηκε επισήμως ως έργο τέχνης.
• Κατάσταση: Σήμερα οι περισσότεροι μύλοι είναι ιδιόκτητοι και διατηρούνται σε εξαιρετική κατάσταση, αποτελώντας ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα αξιοθέατα της περιοχής.